Ymunwch â'ch parkrun lleol ar gyfer Wythnos Ymwybyddiaeth Diabetes

02 Mehefin 2026

Mae staff o dîm diabetes Bwrdd Iechyd Prifysgol Hywel Dda yn annog cydweithwyr, cleifion a chymunedau lleol i gymryd rhan mewn digwyddiadau parkrun fel rhan o Wythnos Ymwybyddiaeth Diabetes (8–14 Mehefin 2026).

Ddydd Sadwrn 13 Mehefin 2026, bydd aelodau o dîm diabetes y bwrdd iechyd yn cymryd rhan mewn Parkrun yn Aberystwyth, Hwlffordd a Llanelli. Maen nhw'n annog pobl sy'n byw gyda phob math o ddiabetes, yn ogystal â'u ffrindiau, teuluoedd a gofalwyr, i ddod draw i gymryd rhan.

Mae Parkrun yn ddigwyddiad cymunedol cyfeillgar am ddim lle gall pobl o bob oedran a gallu gerdded, loncian, rhedeg neu wirfoddoli. Mae'r digwyddiadau 5km yn digwydd bob bore Sadwrn ac maent yn agored i bawb, gan eu gwneud yn ffordd hygyrch o fod yn egnïol a chysylltu ag eraill.

Dywedodd Sarah Murray, Arweinydd Clinigol Diabetes Math 2 ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Hywel Dda: "Mae Parkrun yn gyfle gwych i bobl symud mewn amgylchedd cefnogol a chroesawgar.

"Does dim rhaid i chi redeg; Mae cerdded, gwirfoddoli neu gefnogi eraill i gyd yn rhan o'r hyn sy'n gwneud Parkrun mor arbennig.

"Mae staff o dîm diabetes y bwrdd iechyd yn edrych ymlaen at ymuno â'r parkrun yn Aberystwyth, Hwlffordd a Llanelli fel rhan o Wythnos Ymwybyddiaeth Diabetes.

"Rydyn ni'n gobeithio gweld llawer o wynebau cyfarwydd yno, p'un a ydych chi'n byw gyda diabetes, mewn perygl, neu os ydych chi eisiau cefnogi eich iechyd a'ch lles."

Mae diabetes yn gyflwr difrifol lle mae lefel glwcos (siwgr) yn y gwaed yn rhy uchel. Gall hyn ddigwydd pan nad yw'r corff yn cynhyrchu digon o inswlin neu pan nad yw'r inswlin y mae'n ei gynhyrchu yn gweithio'n effeithiol.

Mae dau brif fath o ddiabetes: math 1 a math 2. Ni all pobl â diabetes math 1 gynhyrchu inswlin, tra nad yw'r rhai â diabetes math 2 naill ai'n cynhyrchu digon o inswlin neu ni allant ei ddefnyddio'n iawn. Mae yna hefyd fathau eraill o ddiabetes, gan gynnwys diabetes beichiogrwydd yn ystod beichiogrwydd, yn ogystal â ffurfiau llai cyffredin fel math 3c, MODY a LADA.

Pan na all glwcos symud yn iawn i gelloedd y corff, mae'n cronni yn y gwaed, a all arwain at ystod o broblemau iechyd dros amser.

Dywedodd Dr Ardiana Gjini, Cyfarwyddwr Gweithredol Iechyd y Cyhoedd ym Mwrdd Iechyd Prifysgol Hywel Dda: "Gall bod yn gorfforol egnïol, fel cymryd rhan mewn cerdded neu redeg rheolaidd, chwarae rhan bwysig wrth reoli diabetes a lleihau'r risg o ddatblygu diabetes math 2.

"Mae digwyddiadau Parkrun yn enghraifft wych o fenter gymunedol sy'n cefnogi lles corfforol a meddyliol. Mae'n rhad ac am ddim, yn gynhwysol, ac yn agored i bob gallu, gan gynnig gwahanol ffyrdd o gymryd rhan, gan ei gwneud yn ffordd hygyrch i bobl adeiladu gweithgarwch corfforol rheolaidd yn eu bywydau neu wirfoddoli yn eu cymunedau lleol."

Mae symptomau cyffredin diabetes yn cynnwys angen mynd i'r toiled yn amlach, yn enwedig yn y nos; teimlo'n sychedig iawn; teimlo'n fwy blinedig nag arfer; colli pwysau heb geisio; profi cosi organau cenhedlu neu lindag; toriadau neu glwyfau sy'n iacháu'n araf; a golwg aneglur. Gall symptomau amrywio, ond mae'n bwysig peidio â'u hanwybyddu.

Anogir unrhyw un sy'n profi symptomau diabetes i gysylltu â'u meddyg teulu a gofyn am brawf gwaed.

P'un a ydych chi'n cerdded, loncian, rhedeg, gwirfoddoli neu wylio, mae cymryd rhan yn eich parkrun lleol yn ffordd syml o gefnogi eich iechyd.

Cynhelir 11 o ddigwyddiadau parkrun ar draws Sir Gaerfyrddin, Ceredigion a Sir Benfro bob dydd Sadwrn, yn ogystal â rhai iau 2km i blant 4-14 oed a'u teuluoedd, bob bore Sul.

Mae angen i unrhyw un sy'n dymuno ymuno gofrestru ymlaen llaw yn www.parkrun.org.uk (agor mewn dolen newydd) a dod â'u cod personol ar y diwrnod. Mae digwyddiadau fel arfer yn dechrau am 9:00am, ond anogir cyfranogwyr i edrych ar eu tudalen we parkrun lleol am fanylion a chyrraedd mewn da bryd.

I gael rhagor o wybodaeth am ddiabetes, symptomau a thriniaeth ewch i https://icc.gig.cymru/pwnc/diabetes/ (agor mewn dolen newydd) ac i gael gwybodaeth a chefnogaeth i'ch helpu i gael a chadw'n iach ewch i http://biphdd.gig.cymru/cadw-yn-iach (agor mewn dolen newydd)